سيدجواد مير خليلي

مقدمه
اهميت مسأله تقريب بر هيچ کس پوشيده نيست و حتي عالمان پيشين، اعم از شيعه و سنّي با بررسي مباني فقهي، تفسيري و کلامي و... براي تحقق آن کوشيده‌اند، چراکه آنان به اين نکته اساسي آگاه بودند که يکي از راه‌هاي مهم در تقريب بين مذاهب، بررسي منابع و مباني فقه تطبيقي است. کشف اين واقعيت که اختلاف بسياري ميان نظريات پيشوايان مذاهب گوناگون وجود ندارد، نقش مهمي در تقريب بين مذاهب ايفا مي‌کند. در اين نوشتار، موانع و راه‌هاي تقريب مذاهب اسلامي بررسي مي‌شود.

تقريب مذاهب
مقصود از تقريب، اين است که علماي هر مذهب درباره مذاهب ديگر مطالعه كنند تا به اين نتيجه برسندکه همه آنان در اصلِ اعتقادات (اسلام)، اشتراک نظر دارند. همه مسلمانان در اصلِ اسلام؛ يعني اعتقاد به خدا، وحدانيت خدا و نبوت پيامبر و اعتقاد به معاد با يکديگر مشترک هستند؛ بنابراين، تقريب بين مذاهب اسلامي، عبارت است از: تقريب بين آنها از راه بحث‌هاي علمي، کلامي، تفسيري، حديثي، اصولي و فقهي و...، و تحقق اين امر به اجتماع عالمان مذاهب اسلامي در مکاني واحد و طرح مسائل نظري اجتهادي در محيطي صميمي براي دستيابي به حقايق و واقعيت‌هاي اسلامي، و نشر نتيجه بحث‌ها بين پيروان وابسته است و هدف از تقريب مذاهب اسلامي، اين است که مسلمانان، خود را امت واحده بدانند: « ان هذه امتکم واحده و انا ربکم فاعبدون».
...

 پيشينه وحدت و تقريب
عناصر تقريب
عوامل مطلوبيت تقريب
موانع تقريب مذاهب اسلامي
راه‌هاي تقريب مذاهب
فوايد تقريب

رسول جعفریان

ساعت 5/5 روز يکشنبه 21 اسفند 1384 با هواپيمايي بحرين که نامش طيران الخليج است، عازم بحرين شدم. براي من ديدن بحرين، يکي از مراکز اصلي تشيع در خليج فارس، با آن تصورات تاريخي پيشين که از کتابهاي سيره و تاريخ مي شناختم، مي توانست بسيار جذاب و جالب باشد. سالها بود که تاريخ بحرين را از آغاز اسلام به اين سو و مخصوصا دوره صفويه در کتابها مطالعه مي کردم، اما تاکنون موفق به ديدن آن نشده بودم.

در سال‌هاي پاياني دولت صفوي، اين منطقه مورد تاخت و تاز خوارج عمان قرار گرفت و دولت صفوي هم که مسؤوليت آنجا را داشت اما خود حال و روز خوبي نداشت، سپاهي فرستاد که گويا همه افراد آن در سال 1129 کشته شدند و نتوانستند کاري انجام دهند. عاقبت خوارج با گرفتن مبالغي هنگفتي پول حاضر به تخليه اين جزيره شدند. در اين ماجرا شماري از علماي اين ديار پراکنده گشتند و حوادث ديگر. شرحي از اين وقايع را مرحوم سيد عبدالعزيز طباطبائي در مقدمه حدائق و ضمن شرح حال بسيار خوبي که براي شيخ يوسف بحراني آورده و اشعار او را که گويا در کشکولش آمده و در باره مصايب اوست نقل کرده است.

اين افکار و افکار ديگري در باره سابقه بحرين در ذهنم مي گذشت که پس از يک ساعت و چهل و پنج دقيقه به مقصد رسيديم و در فرودگاه بحرين پياده شديم. ...

معروف است که در جنگ فقط دو کشور با ما بودند که یکی باجی! بود و یکی موجی! ... کشور سوریه باجی بود که نفت رایگان و یا نسیه از ما می گرفت و لیبی بخاطر دمدمی مزاج بودن رهبرش (قذافی) موجی بود.

بگذریم! حالا همین قذافی ـ که اتفاقا برای صدام (دشمن خونی شیعیان) سه روز عزای عمومی اعلام کرده بود و قبل از آن حسابی به دامن آمریکا پناهنده شده بود ـ حرفهای مهمی در دفاع از تشیع و پیروی از اهل بیت (ع) گفته است.

کاری به خود قذافی و روحیه اش نداریم. اما سخنان او حاکی از این است که افراد روان پریشی چون او هم قادر به درک حقیقت هستند و حال بزرگان اهل سنت و جماعت ـ که مدعی علم و دیانت هم هستند ـ چگونه حاضرند کسب مقام دنیایی شان را به آخرتشان بفروشند خدا عالم است!!

و اما متن خبری و سخنان او به نقل از سایت بازتاب:

* * * * *

هر كس مي‌گويد، شيعيان فارس هستند، دروغ مي‌گويد. دولت فاطمي كه نخستين دولت شيعي بود، در شمال آفريقا تشكيل شده نه در ايران و ما دوباره آن را احيا مي‌كنيم. ما در شمال آفريقا شيعه هستيم، هيچ كس هم براي حكومت، محق‌تر از اهل بيت و منسوبان فاطمه (س) نيست.

«معمر قذافي»، رهبر ليبي، هفته گذشته با سخنراني بي‌سابقه خود، بسياري از نخبگان را غافلگير كرد.

قذافي كه به رغم شافعي بودن مردم كشورش و نزديكي آنان به تشيع، به ناصبي مشهور بوده و سابقه تحركاتي عليه ايران را هم داشت، در اين سخنراني، علاوه بر تجليل از اهل بيت و تشيع، به دفاع از ايران پرداخته و آشكارا به غرب و كشورهاي اسلامي وابسته به آن، تاخته است.

وي همچنين ضمن شيعي دانستن سنت‌هاي مردم آفريقا، از قصد خود براي تشكيل دولت فاطمي دوم در شمال آفريقا نظير دولت فاطمي مصر، خبر داده است.

بدون هرگونه تحليل درباره علت بيان اين‌گونه سخنان از سوي قذافي، مهم‌ترين محورهاي سخنان رهبر ليبي در ديدار با شخصيت‌هاي سياسي ـ اجتماعي و رهبران قبايل و مشايخ كشورهاي مختلف عربي و اسلامي در شهر «آغاديس»، واقع در شمال نيجر كه در تاريخ 10/1/86 كه به مناسبت ميلاد نبوي بيان شده،‌ منتشر مي‌شود:

لزوم تبليغ دين اسلام و چالش با غرب
امروز ما به ترويج خشونت و تروريسم متهميم، در حالي كه ما اهل مدارا هستيم ما پيامبران ديگر را قبول داريم و به آنان احترام مي‌گذاريم، ولي آنان (غرب) كه ما را به خشونت متهم مي‌كنند، پيامبر ما را قبول ندارند و اقدام به نشر كاريكاتورهاي اهانت‌آميز و توهين به پيامبر ما مي‌نمايند در حالي كه هيچ شناختي از او ندارند...

اينك اسلام با چالش حقيقي روبه‌روست. ناچار ما بايد چالش كنيم و ثابت كنيم اسلام، دين جهان‌شمول و خاتم است و براي همه آمده و در نزد خداوند غير از اسلام، دين ديگري پذيرفته نيست. دين عيسي(ع) تنها براي بني‌اسرائيل بوده، نه ديگران. ما بايد با صداي بلند اين را اعلام كنيم. سكوت غلط است و نبايد از اين‌كه بر ما مارك «تعصب» بزنند، بترسيم.

ما براي دفاع از خود و عقيده و كرامت و وجودمان به چالش (با آنان) ادامه مي‌دهيم تا بلكه اين خفقان و انحطاطي كه گريبان حكام عرب و مسلمان‌ها را گرفته، از ميان برود. هم‌اكنون رهبري به دست توده‌ها و انقلابيون و شورشيان و حتي تروريست‌هاست. بگذاريد بگويند (فلان) تروريست حاكم شده. همه كشورها از بزرگ گرفته تا كوچك، از تروريسم مي‌ترسند. تروريست‌ها چه كساني هستند؟ آنان افراد عادي هستند. حكام نيستند، ارتش و تاج ندارند. آنان افراد عادي هستند كه بزرگ‌ترين كشور از آنان مي‌ترسد، البته معني اين سخن آن نيست كه ما از تروريسم يا چيز ديگري حمايت مي‌كنيم، ولي اين مسئله نشان مي‌دهد كه حل مسائل به دست توده‌هاست ما مي‌توانيم خيابان‌ها را به آتش بكشيم و آمريكا نمي‌تواند آن را خاموش كند.

تلاش براي نابودي آثار اسلام
قضيه بازداشت تفنگداران دريايي انگليس
جنگ شيعه و سني و لزوم احياي دولت فاطمي جديد
سپاسگزاري از ايرانيان
....

حجت‌الاسلام و المسلمين اخترى دبير کل مجمع جهانى اهل بيت (ع) در ديدار با ميهمانان شيعه وسنى بيستمين کنگره بين المللى وحدت اسلامى در هتل استقلال تهران سخنان مهمى ابراز داشت.
به گزارش سايت اخبار شيعيان، وى به اشک تمساحى که هم اکنون برخى از دشمنان اسلام مي‌ريزند اشاره کرد وگفت: «امروز مي‌بينيم که عده‌اى براى پيروان اهل بيت گريه مي‌کنند و عده‌اى براى سني‌ها اشک مي‌ريزند، درحاليکه اينها اشکهاى دروغين است. حاکمان و حکومت‌هايى که در دو سال اخير براى اهل سنت دل مي‌سوزانند در زمان شاه کجا بودند؟ آيا شاه شيعه نبود؟ پس چرا آنها که امروز همه را از شيعه و تشيع مي‌ترسانند قبل از پيروزى انقلاب از شيعه نمى ترسيدند بلکه ارتباط آنها با شاه و ايران، بسيا ر عميق و قوى بود؟»
سفير جمهورى اسلامى در دمشق، ترساندن دنياى اسلام از توهمى به نام هلال شيعى را در راستاى توطئه‌هاى امچرياليستى ارزيابى کرد و افزود: «چه چيزى در نقشه منطقه تغيير کرده است که اينان اينگونه به وحشت افتاده اند و امت اسلامى را از هلال شيعى مي‌ترسانند؟ آيا گروه‌هاى شيعى در اين کشورها ظهور کرده و قوى شده اند؟ مطمئناً خير. پس چه چيزى باعث ترس آنها شده است؟ واقعيت اين است که دل آنها نه به حال اهل سنت مي‌سوزد و نه از شيعه مي‌ترسند! آنها از پديده جديدى به نام بيدارى اسلامى و مقاومت فراگير در برابر امپرياليسم مي‌هراسند. هلال شيعى کجاست؟ عراق و لبنان که کاملاً شيعه نيستند. فلسطين که شيعه نيست. سوريه که شيعه نيست. پس هلال شيعه‌اى در کار نيست. آنها از هلال مقاومت مي‌ترسند و از اين خوف دارند که اين هلال مقاومت، کامل گردد و تبديل به بدر تمام شود.» ...

تشريح چگونگى آزادى وتحويل3 گروگان ايرانى دربند اشرار توسط فرمانده نيروى انتظامى سيستان و بلوچستان

محمد غفاري‌ در گفت‌وگو با خبرنگار فارس در زاهدان‌ افزود: بعد از كمينى كه در منطقه دشت ريندان شهرستان چابهار عليه يك واحد از گشت نيروى انتظامى در تاريخ 8/12/85 صورت گرفت، 3 نفر از پرسنل نيروى انتظامى به شهادت رسيدند و 4 نفر كه يك نفر از آنها درجه دارى به نام استوار دوم عيسى جوكار و 3 سرباز به گروگان گرفته شدند، كه بلافاصله با هماهنگى بسيار خوبى كه بين دستگاه انتظامى و امنيتى و قضايى و سياسى در منطقه وجود داشت عملياتهاى گسترده‌اى در زمينه‌هاى تاكتيكى رزمى و سياسى و روانى صورت گرفت كه در بعد تاكتيكى و رزمى تعداد 3 نفر از افراد مسلح از قاچاقچيان مواد مخدر در جنوب استان بودند به كمك پليس پاكستان دستگير شدند و يك نفر ديگر نيز در منطقه چابهار در درگيرى مسلحانه با نيروى انتظامى به اسارت درآمد.
وى افزود: در بعد سياسى و روانى نيز با اقدامات خوب و هماهنگى كه صورت گرفت يك هفته قبل از عيد سال 86، 3 نفر از گروگان‌ها در پاكستان از دست اشرار آزاد شدند و توسط نماينده ما به پليس پاكستان تحويل داده شد كه پليس پاكستان پس از چند روز، روز گذشته 6/1/86 گروگانها را در مرز ميرجاوه به نماينده قرارگاه فتح نيروى انتظامى تحويل داد.
سردار غفارى ادامه داد: اكبر جودي، غلامرضا صفرزاده، يوسف تقي‌زاده 3 گروگان آزاد شده هستند و در مورد سرنوشت يك نفر از گروگان‌ها استوار دوم عيسى جوكار اخبار ضد و نقيضى وجود داردكه توسط مسئولين مربوطه در حال پيگيرى است.
فرمانده قرارگاه عمليات فتح‌المبين اظهار داشت: فيلم اعترافات 3 نفر از افرادى كه از قاچاقچيان جنوب استان در ديگرى 8/12/85 دستگير شده‌اند آماده است كه بزودى از رسانه‌ ملى پخش خواهد شد.

به گفته منابع اطلاعاتي پاكستان و آمريكا، گروه نظامي موسوم به جندالله كه مسئول بسياري از حملات مرگبار در داخل ايران است، به طور سري مورد تشويق و مشاوره مقامات آمريكايي از سال 2005 قرار گرفته است.

به گزارش سرويس بين‌الملل «بازتاب» به نقل از شبكه «ABC» آمريكا، گروه «جندالله»، متشكل از اعضاي قبيله‌اي بلوچ بوده كه در استان بلوچستان پاكستان مستقر و هم‌مرز با ايران است.
آنان چندين بار مسئوليت حملات مرگبار و آدم‌ربايي‌هاي انجام‌شده سربازان و مقامات ايراني را بر عهده گرفته‌اند. مقامات آمريكايي مي‌گويند، روابط آمريكا با جندالله، به هيچ‌وجه شامل حمايت مالي از اين گروه نمي‌شود، چراكه اين امر، نيازمند دستور رسمي رئيس‌جمهور و تصويب كنگره است.
منابع قبيله‌اي نيز در اين‌باره مي‌گويند:  ...

پس از اصلاحات شجاعانه چند روز پيش نيروي انتظامي جمهوري اسلامي در سیستان و بلوچستان و دستگيري 5 نفر از تروريستها، مردم اين استان امروز خبر خوش ديگري را شنیدند و سربازان گمنام امام زمان(ع) در عملياتي موفق به دستگيري سه تن از عوامل گروهك تروريستي موسوم به جندالله و كشف محموله بزرگ مواد منفجره شدند.

به گزارش خبرنگار بازتاب از زاهدان، سربازان گمنام امام زمان(عج) در اين عمليات موفق به دستگيري سه تن از تروريست‌ها و كشف محموله بزرگ مواد منفجره در سراوان شدند كه تروريست‌ها قصد استفاده از آن براي ايجاد اغتشاش و ناامني در استان سيستان و بلوچستان را داشتند.

گفتني است، گروهك تروريستي موسوم به جندالله تاكنون با چندين عمليات تروريستي دست به قتل مردم بي‌گناه اين استان زده‌ است.

خبرنگار «بازتاب» از زاهدان گزارش داد: اصلاحات قاطعانه نيروي انتظامي در سالگرد حادثه تلخ تاسوكي، موجي از رضايت را در استان سيستان‌وبلوچستان به وجود آورده است.

بنا بر اين گزارش، هم‌زمان با انتقادات تند امام جمعه زاهدان و نماينده اين شهر در مجلس از وضعيت امنيت در استان سيستان‌وبلوچستان، فرمانده نيروي انتظامي اين استان جابه‌جا و با برخي نيروهاي مياني اين نيرو در استان نيز برخورد شده است.

اين گزارش مي‌افزايد: با جابه‌جايي انجام‌شده، از اواخر هفته گذشته سردار غفاري، فرمانده قرارگاه فتح، با حفظ سمت، سرپرستي نيروي انتظامي در استان سيستان‌وبلوچستان را بر عهده گرفته است. اين در حالي است كه دستگيري پنج تن از عوامل اصلي تروريست‌ها در هفته گذشته به دست عوامل تحت امر سردار غفاري انجام شده است.

چند روز پيش، دكتر شهرياري، نماينده زاهدان ...